Се сеќавам како студенти кога го слушавме на едно мало транзисторче легендарниот Ивко Панговски. На еден драматичен натпревар од кој зависеше опстанокот на Вардар во првата лига, повеќе пати рипавме возбудени кога Ивко ќе викнеше голема мешаница во шеснаесетникот на противникот, шут гол, гол… молк… не е гол драги слушатели. По што следуваше пцуење и разочарување, но само до новиот калабалак пред голот. Негде пред крајот на натпреварот еден колега од Црна Гора ме праша кој ви е овој мешаница, голем баксуз, упропасти сто шанси.
Во изминатите месеци и во Македонија и во Црна Гора, баш негде околу белата точка за пенали, се одвива вистинска драма, страшна турканица и никако да падне гол. Таман ќе се види како топката оди во мрежата, кога таму се испречува жив ѕид. Гол, гол… не е гол. Првото полувреме во Македонија заврши нула спрема нула, навидум нерешено и мирољубиво, но во суштина со многу фаули, одење на ѓон, удирање по писка, имаше и повредени и неколку тепачки, уапсени млади луѓе. Тимот на власта играше грубо, а судиите беа на негова страна. Сите голови дадени против арогантната власт беа поништени.
Во Црна Гора натпреварот почна по урнекот на Македонија, со иста тактика, но таму е прекинат уште во првото полувреме поради погибелната игра на владиниот тим. Зошто ваква калакурница во двете држави, што сакаат Црногорците и Македонците. Сакаат промени. Бараат оставки. Долги години владеат едни исти луѓе. Сакаат чесна и одговорна власт. Сакаат фер избори. Сакаат подобар живот оти мнозинството граѓани според релевантни истражувања е убедено дека живеат многу полошо отколку пред 25 години во заедничката тогашна држава. Бараат слобода, демократија и заминување на сите корумпирани властодршци. Во изминатите 24 години владејачката партија во Црна Гора и нејзиниот лидер Мило Ѓукановиќ 24 години е на власт, а во Македонија владејачката партија ВМРО-ДПМНЕ за истиот период 14 години е на власт, а Никола Груевски од тие 14 години како висок функционер веќе влегува во десеттата година како премиер. Владините апологети велат дека Македонија и Црна Гора не се исто. Точно, има разлики и тоа не се мали. Во Црна Гора се повисоки платите отколку во Македонија, повисок е процентот на вработеност, поголеми се странските вложувања по глава на жител, почнати се преговорите со ЕУ. Црна Гора е првата наредна земја од регионот што ќе стане членка и на ЕУ и на НАТО. Но, очигледно тоа не е доволно за подобар живот. Слободата и демократијата во Црна Гора добиваат се’ повисока цена кај граѓаните за успешноста на едно дводецениско владеење без одговорност.
Во Македонија ниту една стратешка цел во изминатите 24 години самостојност и независност не е реализирана. А во последните 10 години ситуацијата дури е и трагично влошена во остварувањето на главните државни приоритети. Ниту е зголемен стандардот на населението, туку е намален, ниту е подобрен квалитетот на животот, туку е влошен, ниту има поголема слобода и демократија. Напротив, во последните десет години Македонија е уназадена на ниво на тоталитарни режими. Во евроатлантските интеграции сме далеку зад Црна Гора, а пред пет-шест години таквата споредба би била навредлива за Македонија.
За да заврши спортски и фер натпреварот и во Македонија и во Црна Гора, за второто полувреме се бараат професионални некорумпирани судии од странство. Од исходот на натпреварите кои се во тек и кои треба да ги одиграат до крај граѓаните, зависи иднината на овие две мали балкански држави кои до пред 24 години живееја во заедничка татковина Југославија, а сега и двете се наоѓаат на историска раскрсница дали ќе тргнат кон слободни и просперитетни европски општества или ќе останат да чмаат на Балканот. Предизвикот е голем, уште поголем е влогот. Во прашање е иднината на државите и нивните народи.
Во Црна Гора слободоумните граѓани бараат ултимативно оставки и одговорност на Ѓукановиќ и на носителите на власта. Во Македонија ситуацијата е поинаква, власта и опозицијата постигнаа договор за предвремени избори. Прифатена е независна истрага на специјално формирано јавно обвинителство и со лекс специјалис за гонење на сторителите на кривични дела кои се на повидок од снимени разговори и кои ги слушна и ги знае целата јавност. Сето ова е договорено благодарение на позитивен притисок на ЕУ и на меѓународната заедница. Но се’ уште е голем отпорот на власта која очигледно сака да ја одбегне и забошоти истрагата. Власта ја изложи специјалната обвинителка на канонада напади од владините следбеници само затоа што презентираше сериозни амбиции да спроведе праведна и правна истрага. Советот на обвинители го осакати стручниот тим на Катица Јанева грубо уривајќи го Законот изгласан речиси едногласно во парламентот.
Тактиката е лесно читлива, премиерот ќе дава јавно изјави дека нема ништо против специјалното обвинителство и Јанева, а сите институции на системот кои се под контрола имаат задача да ја спречуваат работата на обвинителството. Во никој случај, не смее да стигне обвинителен акт до судовите пред избори. Груевски е убеден дека со старата изборна шема, со лажни успеси, со напумпан буџет од странски заеми и полна државна каса и со пропаганда во контролирани медиуми пак да победи.
Е, овој пат домашниот есап нема да излезе на пазар. Премногу луѓе и дома и во светот ја дознаа измамата. Паѓањето е почнато. Се чека ударот од земја. Кога ќе стигнат до судовите обвиненијата за криминал и нарушени човекови права со евидентни докази од кои се крева косата на глава, ќе се открие резултатот уште пред да свирне судијата крај.
(објавено во Утрински)


